Ciąża, Dziecko, Poród - Tik-tak.pl
Przed ciążą Ciąża Poród Dziecko Kolorowanki Gry Online Forum
Reklama w Tik-tak.pl
Rola snu w rozwoju dziecka
zdrowie dziecka | sen dziecka | fazy snu |

Sen to jeden z ważniejszych czynników odpowiadających za prawidłowy rozwój dziecka. Wyspany maluch jest ciekawszy świata, szybciej się uczy...



Mniej więcej jedną trzecią naszego życia przesypiamy. Snu nie da się zastąpić, ponieważ stanowi elementarną potrzebę fizjologiczną. Noworodki i niemowlęta śpią znacząco dłużej niż dorośli. Czemu służy ta "tajemnicza" forma aktywności? Jakie, istotne dla naszego samopoczucia i codziennego funkcjonowania, procesy zachodzą w trakcie snu?


SEN jest cyklicznie pojawiającym się i przemijającym stanem ograniczonej świadomości, którego przejawem jest osłabienie mięśniowej i sensorycznej aktywności organizmu. Występuje on jedynie u zwierząt stałocieplnych - ptaków i ssaków. Człowiek śpi od szóstego miesiąca życia płodowego. W zależności od wieku sen przebiega w określonej liczbie faz (minimum dwie), zróżnicowanych z uwagi na: procesy metaboliczne, napięcie mięśniowe, tętno i rytm oddechowy, występowanie lub brak szybkich ruchów gałek ocznych oraz rodzaj bioelektrycznej czynności mózgu. Fazy te obrazuje wykres jego aktywności, zwany elektroencefalogramem (w skrócie EEG).

Opis faz snu:

U noworodków i niemowląt obserwuje się zasadniczo dwa stany snu: płytki (zwany też paradoksalnym) oraz głęboki. Pierwszy z nich ma charakter aktywny i w sferze fizjologicznej towarzyszy mu: nieregularny, nierówny oddech, wahania tętna, znieruchomienie większych mięśni połączone z poruszeniami kończyn, drganie mięśni twarzy wyrażane zróżnicowaną mimiką, pobudzenie genitalne, szybkie, częste i prawidłowo zsynchronizowane ruchy gałek ocznych pod zamkniętymi powiekami (tzw. rapid eye movements - skrót REM jest używany jako nazwa omawianej fazy u osób dorosłych) oraz mózgowe fale theta w zapisie EEG. W tym stadium u przeważającej większości śpiących (80-85%) występują marzenia senne. Sen głęboki (w skrócie nREM) charakteryzuje: prawie całkowity bezruch, rozluźnienie mięśni, zwolniony i regularny oddech i tętno, niski poziom aktywności metabolicznej oraz brak szybkich ruchów gałek ocznych. Z nieaktywnego, spokojnego snu (nREM) wyodrębniają się występujące u starszych dzieci i dorosłych stadia 2, 3 i 4, zróżnicowane ze względu na proporcje pojawiających się w zapisie EEG fal delta. Są to wolne fale mózgowe zapowiadające sen głęboki, o niskiej częstotliwości (od ok. 0,5 do 3 Hz) i wyższym napięciu niż fale ze stadiów wcześniejszych. Charakteryzują się wysoką amplitudą i występują w stanie najgłębszego snu, podczas medytacji, także u małych dzieci oraz w przypadku pewnego rodzaju uszkodzeń mózgu.

Rozwojowe zmiany dotyczące snu:

- sen noworodka ma specyficzny charakter - nie wiąże się on z zawężeniem lub zmianą pola świadomości. Kora mózgowa nowo narodzonego dziecka pozostaje w pełni aktywna, przez co jest ono zdolne do uczenia się podczas snu - może nauczyć się rozpoznawać wielokrotnie czytane opowiadanie, oczekiwać karmienia czy wybijania godzin przez zegar.

- faza snu REM jest u niemowląt dwukrotnie dłuższa niż u dorosłych, co wynika prawdopodobnie ze specyfiki nabywanych przez nie umiejętności (percepcyjne i ruchowe).

- liczba godzin przesypianych w ciągu dnia szybko się zmniejsza: u noworodka obejmuje ona około 54% dnia i 71% nocy (śpi i czuwa on w rytmie czterogodzinnym), natomiast półroczny maluch przesypia już tylko 28% dnia i aż 83% nocy. Wskutek powyższego ustala się schemat dłuższego snu w nocy i krótkich drzemek w ciągu dnia.
- ilość i głębokość snu maleje z wiekiem: niemowlę przesypia większość doby, przedszkolak około 12 godzin, młody człowiek 7-9 godz., a osoba w wieku 50 lat od 5 do 7 godz.

- długość cyklu snu zmienia się na przestrzeni życia jednostki, przy czym największe zmiany dokonują się w dzieciństwie. U niemowlęcia cykl snu trwa około 50 min., w pierwszych latach życia stopniowo się wydłuża do osiągnięcia przedziału 90-120 minut u ludzi dorosłych.

- w wieku podeszłym cykliczna struktura snu ulega zatarciu: dominują fazy snu płytkiego (zasypianie i 2.), przy czym stadium 4. snu nREM zanika całkowicie około 60. r.ż., stąd starsi ludzie mają problemy z zaśnięciem i częstym wybudzaniem się ze snu.


Funkcje pełnione przez sen, w tym rola snu w rozwoju dziecka:

- regeneruje, "odnawia" organizm poprzez np. spowolnienie pracy serca i nerek, rozluźnienie, zwiotczenie mięśni, redukcję dopływu bodźców do układu nerwowego, czasowe "zawieszenie" kontroli procesów fizjologicznych (tj. utrzymanie na stałym poziomie temperatury ciała oraz ciśnienia gazów we krwi) w fazie REM.

- umożliwia fizyczny wzrost - hormon wzrostu - somatotropina (STH) jest wydzielany przez przysadkę mózgową (do około 60 r. ż.) przede wszystkim podczas 3. i 4. fazy snu, gdy w zapisie EEG występują fale delta.

- pełni funkcję obronną - może stanowić skuteczny rodzaj "ucieczki" przed nadmiarem wrażeń, istotnej dla dziecka zwłaszcza w pierwszych miesiącach życia, kiedy jest ono "bombardowane" intensywnymi i nowymi bodźcami.

- podczas snu u noworodka i niemowlęcia rozwija się zdolność do habituacji
 - elementarna forma uczenia się, polegająca na przyzwyczajaniu się układu nerwowego do danego bodźca.

- podczas snu REM wzrasta przepływ krwi przez mózg.
- faza REM pozwala usunąć z magazynów pamięci mimowolnie zebrane w ciągu dnia, zbędne informacje. Odpowiada zatem za porządkowanie napływających danych.

- sen REM sprzyja przyswajaniu nowej wiedzy, gdyż utrwala ślady pamięciowe. Jest szczególnie ważny dla nabywania umiejętności ruchowych i percepcyjnych.

- marzenia senne, występujące podczas fazy REM, mogą pomagać rozwiązywać problemy codzienne, naukowe oraz inspirować twórczość artystyczną

- pozwalają bowiem ujrzeć rozważane zagadnienia w nowym, odmiennym
od dotychczasowego świetle.

- u osób cierpiących na bezsenność obserwuje się: spowolnienie ruchowe, zwolnienie toku myślenia, depresję, rozdrażnienie, uczucie znużenia.

- brak snu REM może powodować zaburzenia psychiczne (omamy).

- wymuszona, trwająca u dorosłego ponad 48 godz. bezsenność uniemożliwia nauczenie się reagowania na złożone sytuacje, pogarsza koncentrację uwagi i spłyca doznania emocjonalne, przez co zaburza dążenie do realizacji celu. Powoduje utratę motywacji do działania, upośledza zdolność do twórczego myślenia i rozwiązywania problemów.

- u dziecka powtarzający się brak snu może być przyczyną niestabilności zachowania i zaburzeń charakterologicznych takich, jak ataki agresji przedzielone okresami izolacji od otoczenia.

Dr Anna Radomska
Wydział Psychologii, Zakład Psychologii Wychowania i Rozwoju,
Pracownia Psychologii Rozwoju Człowieka
Uniwersytet Warszawski

NUTRICIA Polska Sp. z o. o


fot.: P.Karpiński
forum ciąża, forum dla rodziców, forum dziecko





Antykoncepcja
Chcę być w ciąży
Ciąża - Porady
Kalendarz ciąży - tydzień
Kalendarz ciąży - miesiąc
Kalendarz ciąży - trymestr
Odzież ciążowa
Zdrowie w ciąży
Uroda w ciąży
Wszystko o porodzie
Mój poród
Zdrowie dziecka
Wychowanie dziecka
Dziecko - Porady
Zakupy dla dzieci
Odzież dziecięca
Wózki dla dzieci
Foteliki dla dziecka
Zabawki
Pokój dziecięcy
Akcesoria dla mamy i dziecka
Wydarzenia dla Rodziców i Dzieci
Bajki i wierszyki dla dzieci
Kolorowanki
Gry i zabawy dla dzieci
Kuchnia dla dzieci - Przepisy
Mam dziecko - zdjęcia dzieci


 
Przeczytaj także
» Nóżki w ruch...
» Włosy w ciąży
» Depresja poporodowa
» Coccodrillo otwiera kolejny sklep w Olsztynie
» Defekt enzymatyczny - czy Ci grozi ?
» Jak aktywność i zabawy ruchowe mogą wpływać na rozwój małego dziecka?
» Krem dla mamy i dziecka
» Rola ojca w życiu córki
» WOOL STAR - spokojny sen dziecka
» Kalendarz ciąży - Tydzień 4
» Gry i zabawy dla dzieci - 10 miesiąc
» Tysiące nagród w promocji Haribo
» Ciemiączko - nie ma powodu do niepokoju
» Kalendarz ciąży - Miesiąc 4
» Gra w kolory
» Kalendarz ciąży - Tydzień 29
» Kwas foliowy - niezbędny w ciąży
» Czy dziecko powinno widzieć, że płaczę ?
» Zabawa w pingwinki
» BeSafe Pregnant - bezpieczeństwo przyszłych mam

Tik-takowa sonda
Gdzie rodziłaś swoje dziecko?

W szpitalu
W klinice
W domu

  + wyniki

 
Wyprawka dla dziecka  Rodzice  Strach przed porodem  Zabawki   Ciąża tydzień po tygodniu Jaka dieta w ciąży Moda ciążowa Rozstępy w ciąży  Przebieg porodu


P O L E C A M Y:

Moda, Uroda, Kosmetyki, Fryzury, Plotki:
Serwis dla kobiet NaObcasach.pl



Wszelkie porady i artykuły z tematyki Ciąża, Poród, Dziecko zawarte w portalu służą wyłącznie celom informacyjnym. Konsultuj się zawsze z lekarzem! Kopiowanie, powielanie, rozpowszechnianie treści i fotografii bez zgody redakcji zabronione.

Wszelkie prawa zastrzeżone (c) 2006-2010 Kwiatkowski Media Networks / reklama / kontakt